Дунэе экологическэ форумыр МКъТУ-м щырагъэжьагъ
Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым Дунэе экологическэ форумэу «Современные подходы в решении экологических проблем» зыфиIорэр щэкIо.
Мы Iофтхьэбзэ шIагъом зэрищэлIагъэх шIэныгъэлэжьхэр, экспертхэр, профильнэ организациемэ ялIыкIохэр, тыкъэзыуцухьэрэ дунаим икъэухъумэн фэгумэкIыхэрэр. Зэхэзыщагъэр МКъТУ-м иэкологическэ факультет ары.
Форумыр специалист пэрытхэм ыкIи хьакIэ гъэшIуагъэхэм къызэIуахыгъ: Адыгэ Республикэм икъэралыгъо упчIэжьэгъоу, МКъТУ-м и Президентэу ТхьакIущынэ Аслъан, Федеральнэ ушэтын гупчэу «Субтропический научный центр РАН» зыфиIорэм ипащэу Алексей Рындиныр, Абхъазым шIэныгъэхэмкIэ и Академие экологиемкIэ и Институт иIэшъхьэтетэу Роман Дбар, Росприроднадзорым и Къыблэ шъолъыр гъэIорышIапIэ испециалист шъхьаIэу Татьяна Жученко, джащ фэдэу зэлъашIэрэ экологхэр ыкIи нэмыкIхэр. Экологическэ факультетым идеканэу Галина Коноваловам Iофтхьабзэр зэрищагъ.
ШIуфэс псалъэу хьакIэмэ къашIыгъэхэм къащыхагъэщыгъ экологием ылъэныкъокIэ научнэ ушэтынэу ашIыхэрэм ямэхьанэ, антропогеннэ шIыкIэу ом изытет иIэхэм къахэкIыхэрэр къаIотагъэх.
Торжественнэ зэхахьэм ыуж семинарэу «Популяции, экосистемы и ландшафты: методы изучения и сохранения» зыфиIорэр рагъэжьагъ. ЧIыопсым зэхъокIныгъэу щыхъухэрэр къыбгурыIонхэм ыкIи ахэр бгъэIорышIэшъунхэм пае ищыкIэгъэ механизмэхэм спикерхэр къатегущыIагъэх.
Светлана Литвинскаям (КубГУ) къыIотагъ хы ШIуцIэ Iушъом иэкосистемэ изытет, чIыдагъэу ракIутыгъэм къыздихьыгъэ гумэкIыгъохэр, шIоир зэрэдагъэзыжьырэр, ау чIыопсыр ащ зэрэзэблихъурэр.
Асида Ахсалба ыкIи Роман Дбар (Институт экологии Академии наук Абхазии) ом изытет къыхэкIырэ ошIэ-дэмышIэ экстремальнэ Iофыгъохэр Абхъазым иэкономикэ ыкIи исоциальнэ лъэныкъо къызэрегуаохэрэр къаIотагъ.
Юрий Сухорукихымрэ Светлана Бигановамрэ (МКъТУ) гурыт итерацием иметодхэр къагъэлъэгъуагъэх — Iэмэпсымэу экосистемэм уасэ фэзышIырэр, ар зыфэдэщтыр къэзышIэрэр.
Вадим Холтобиныр (Воронежскэ ГАУ) биотехнологическэ ушэтынхэу Гупчэм щашIыгъэхэм ягугъу къышIыгъ, кIодыжьрэ е макIэ хъугъэ лъэпкъхэм якъэухъумэн фэгъэхьыгъагъ. Биотехнологиехэм яшIуагъэкIэ лабораторнэ амалхэр къызфагъэфедэхэзэ къэкIыхэрэр къызэтырагъэнэжьых.
Максим Шаповаловым (АКъУ) непэрэ технологиехэмкIэ зоологическэ коллекциехэр цифрэм релъхьэх. Цифрэ базэхэм биологическэ зэмылIэужыныгъэм фэгъэхьыгъэ къэбарыр аухъумэ, шIэныгъэлэжьхэр ахэм адэлэжьэшъух.
Мафэм иятIонэрэ кIэлъэныкъо сессиер зэхащагъ, ар биологическэ сообществэхэр классификацие шIыгъэнхэмкIэ шIыкIэхэр къыщыхагъэщыгъэх.
Валерий Акатовыр ыкIи Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым къыщыдэлажьэхэрэр игъусэхэу ыпэ ишъырэ лъэпкъхэм якомплекс структурэ къытегущыIагъэх.
Андрей Блакберн (Донецкий ботанический сад) индустриальнэ шъолъырхэм ячIыопс каркасхэм уасэ афэшIыгъэнымкIэ методикэр къыгъэлъэгъуагъ, экосистемэр зыщызэхъокIырэ уахътэм ащ фэдэхэм мэхьанэшхо яIэу щыт.
Марина Ульяновам ыкIи Любовь Ельцовам (Череповецкий ГУ) ртуть зыхэлъэу ыкIи ар зыIыгъырэ чъыгхэу аушэтыгъэхэр, псэушъхьэхэм изотопнэ цэу атетхэм афэгъэхьыгъэ докладхэр къашIыгъэх. Ахэмэ методикэу арахьылIэрэмкIэ тыкъэзыуцухьэрэ дунаим иэкологие изытет зэрагъэшIэн алъэкIы.
Никита Савченко (заповедник «Утриш») псэушъхьабэхэм ыкIи къэкIыхэрэм уасэ афэшIыгъэнымкIэ щыIэ методикэр къыIотагъ, кIэлэеджакIохэр ушэтын IофшIэным къыхагъэлажьэхэзэ ашIынэу къяджагъ, ар экологическэ гъэсэныгъэм хэхъоныгъэ ышIынымкIэ лъэубэкъушIоу ылъытагъ.
Форумым иящэнэрэ сессие антропогеннэ укъоныгъэхэр нахь макIэ шIыгъэнхэм ыкIи биозэмылIэужыныгъэм икъэухъумэн фэгъэхьыгъагъ.
Светлана Бигановар (МКъТУ) непэрэ инженернэ биологием ыкIи шIэныгъэ гъэхъагъэхэмрэ экосистемэу зэщыкъуагъэм изэтегъэуцожьынрэ афэгъэхьыгъагъ.
Анна Кузинам ыкIи ащ иIофшIэгъухэм (ЮФУ) чIыгум ифито зэщыкъуагъэ уасэ фэшIыгъэным, анахьэу къушъхьэм щыIэ промышленностым изытет зэгъэшIэгъэным фэгъэхьыгъэу къэгущыIагъэх. ГъучI онтэгъухэмкIэ ушIоигъэ хъурэр — щынэгъошхоу щыт, ащ узэребэныщт шIыкIэр къыхэхыгъэнымкIэ ушэтынхэр шIыгъэн фае.
Галина Коноваловар ыкIи Уджыхъу Мигретэ (МКъТУ) гуфэкIо IофшIэнэу стдентмэ арагъэгъэцакIэрэмкIэ опытэу яIэр къаIотагъ. Заповедникхэм ыкIи экологическэ проектхэм зарэхэлажьэхэрэм яшIуагъэкIэ ныбжьыкIэхэр чIыопсым нахь фэсакъхэу мэхъу.
Форумым иапэрэ мафэ зэхэгущыIэжьэу шIэныгъэлэжьхэр, экологхэр ыкIи студентхэр зыхэлэжьагъэхэмкIэ аухыгъ. ТапэкIэ джыри программэ гъэшIэгъон ащ хэлажьэрэмэ яIэщт.
Неущ экскурсие Мыекъопэ опытнэ станцием (филиал ВИР) кIощтых, ащ ыуж Кавказскэ къэралыгъо чIыопс биосфернэ заповедникым.
Гъэтхапэм и 14-м семинарым иIофшIэн падзэжьыщт, ар непэрэ уахътэм тыкъэзыуцухьэрэ дунаим икъэухъумэнкIэ агъэфедэрэ методикэхэм афэгъэхьыгъэщт.
Дунэе экологическэ форумэу «Современные подходы в решении экологических проблем» зыфиIорэр къыддызэхэзыщагъэхэмэ зэкIэмэ тафэраз. Ахэмэ ащыщых: Урысые Федерацием гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ иминистерствэ, Къэралыгъо научнэ учреждениеу «Институт Экологии Академии Наук Абхазии» зыфиIорэр; Къэралыгъо научнэ учреждениеу «Институт Сельского Хозяйства Академии Наук Абхазии»; Белорусскэ къэралыгъо технологическэ университетыр; Дунэе кIэлэцIыкIу-ныбжьыкIэ премиеу «Экология — дело каждого», Росприроднадзорыр; Адыгэ Республикэм тыкъэзыуцухьэрэ дунаир къэухъумэгъэнымкIэ ыкIи чIыопсым икъэкIуапIэхэмкIэ и ГъэIорышIапIэ, Кавказскэ къэралыгъо чIыопс биосфернэ заповедникэу Х.Г. Шапошниковым ыцIэ зыхьырэр; Федеральнэ ушэтын гупчэу «Субтропический научный центр Российской академии наук», Урысые общественнэ организациеу «Русское географическое общество» зыфиIорэр.