Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым и «Точка кипение» зыщыIэр илъэситф зэрэхъугъэр хигъэунэфыкIыгъ. Ащ фэгъэхьыгъэ мэфиплI форумыр рагъэкIокIыгъ: «МКъТУ-м и Точка кипение: неущырэр къызэIутхызэ» зыфиIорэр, ащ Адыгэ Республикэм истудентхэр, кIэлэегъаджэхэр, хабзэ органхэм, общественнэ организациехэм ыкIи экспертнэ сообществэм ялIыкIохэр зэрипхыгъэх.

Юбилейнэ тхьамафэм ипрограммэ хэтыгъэх проектнэ сессиехэр, научнэ-популярнэ Iофтхьабзэхэр, интеллектуальнэ джэгукIэхэр, тренингхэр ыкIи кинохэм якъэгъэлъэгъонхэр. Хэлажьэрэр шъолъырым нахь къекIурэ гукъэкIхэм атегущыIагъэх, непэрэ технологиехэм нэIуасэ афэхъугъэх, космическэ отраслым епхыгъэ кадровэ амалхэм ахэплъагъэх, команднэ IофшIэным ылъэныкъокIэ хэхъоныгъэхэр зэрашIыщтхэм ягупшысагъэх, ямышIыкIэ гупшысэхэр зыфэдэхэр зэрагъэшIагъэх.

Форумым игукъэкI шъхьаIэу щытыгъэр «Точка кипением» илъэситфым къыкIоцI Iофэу ышIагъэм зэфэхьысыжьхэр фэшIыгъэнхэр, джащ фэдэу ащ лъэныкъуакIэу къыхихыгъэхэм хэхъоныгъэ зэрарагъэшIыщтыр ары.

Илъэситф — гукъэкIхэм ыкIи амалхэм апае охътэ шIагъу

Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым и «Точка кипение» чъэпыогъу мазэм 2021-рэ илъэсым къыщызэIуахыгъ, иIэпыIэгъугъэхэр стратегическэ гукъэкIхэм я Агентствэрэ (АСИ) Лъэпкъ технологическэ гукъэкIхэм я Платформэрэ (НТИ). Ащ къыщегъэжьагъэу ар хъытыу зэпхыныгъэхэмкIэ пэрытхэм ащыщэу хъугъэ, Iофтхьабзэхэр, интенсивхэр ыкIи проектнэ сессиехэр шъолъырипшI пчъагъэхэм ащызэхэщэгъэнхэмкIэ. Щысэ шIагъу — ныбжьыкIэ проектхэу «Уигухэлъ факIу!» зыфиIорэ Урысые зэнэкъокъур, ащ 2021-рэ илъэсым шъолъырэу къыхэлажьэрэмэ япчъагъэ фэдиблыкIэ нахьыбэ къышIыгъ (шъолъыри 7-м икIыхи 35-м нэсыгъэх). Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым и «Точка кипение» илъэгъохэщыр —университетскэ ыкIи шъолъыр командэхэу НТИ-м иповесткэ зиIэхэм Iоф зэдягъэшIэгъэныр ары: неущырэ бэдзэрым хэхъоныгъэ егъэшIыгъэным хъытыум щыщхэр хэщэгъэнхэр: Аэронет, Хелснет, Фуднет, Автонет, Нейронет ыкIи нэмыкIхэр), джащ фэдэу пхырыкIырэ технологиехэр гъэфедэгъэнхэр: пилот зэрымыс системэхэр ыкIи искусственнэ интеллектыр.

«Точка кипением» икомандэ IофшIэнышхо регъэкIокIы цIыфым икапитал хигъэхъонымкIэ, ныбжьыкIэ предпринимательствэм дэIэпыIэнхэмкIэ ыкIи технологическэ энтузиастмэ адэлэжьэнхэмкIэ, ащ хахьэх экосистемэу «Университет 2035-рэ» ыкIи Кружковэ движениер.

«Точка кипением» иповесткэ ипшъэрылъыр — суверенитетым ыкIи технологическэ пшъэрылъхэм хэхъоныгъэ ягъэшIыгъэныр, ащ пае общественнэ организациехэмрэ къэралыгъо структурэхэмрэ ялIыкIохэр, студентхэр, шIэныгъэлэжьхэр, кIэлэегъаджэхэр зыхэлажьэхэрэ командэ гъэпсыгъэныр ары.

Точкэм иIофшIэнкIэ IэубытыпIэ ышIырэмэ ащыщых проектхэм яавторхэмрэ экспертнэ сообществэмрэ, джащ фэдэу гъусэгъоу къафэхъугъэхэмрэ зэдэгъэлэжьэгъэнхэр. Площадкэм амал къареты гукъэкIышхо зиIэ командэхэм экспертнэ уасэ къафаш1ынэу, гупшысэгъухэр агъотынхэу ыкIи бизнесымрэ хабзэмрэ ялIыкIохэм Iоф адэшIэгъэным зытырагъэпсыхьанэу. Ащ фэдэ IофшIэным къыкIэлъыкIуагъ федеральнэ лъэгапIэм нэсэу уасэ къызэрэфашIыгъэр. 2025-рэ илъэсым МКъТУ-м и «Точка кипение» Урысыем пэрытныгъэ щыриIэу щалъытагъ, ащ фэдэу ит 42-мэ апэ ишъыгъ, къызщыхагъэщыгъэр автормэ Iоф зыщадашIэрэ форумэу «ОхътакIэм къыздихьыгъэ гукъэкI лъэшхэр» зыфиIорэр ары. Программнэ пащэу, маркетиным, сервисым ыкIи туризмэм якафедрэ идоцентэу Светлана Новиковар стратегическэ гукъэкIхэм я Агентствэ илъэпкъ премиеу «Хэгъэгур зэзыхъокIырэр цIыфхэр ары» зыфиIорэм илауреат хъугъэ.

Юбилейнэ форумым хабзэ хъугъэ зэIукIэхэу гъэ къэс щызэхащэхэрэр лъигъэкIотагъ, ащ хэлэжьагъэх университетскэ ыкIи шъолъыр сообществэр, опытымкIэ зэхъожьыгъэх, тапэкIэ зэрэзэдэлэжьэщтхэм атегущыIагъэх, IофшIэным зэфэхьысыжьхэр фашIыгъэх.

ГукъэкIым къыщыублагъэу гъэцэкIэным нэс: Адыгеим ипроектхэр экспертмэ арагъэлъэгъугъэх

МэфэкI программэм ихъугъэ-шIагъэ шъхьаIэхэм ащыщэу щытыгъ шъолъыр проектнэ сессиеу Урысые форумэу «ОхътакIэм къыздихьыгъэ гукъэкI лъэшхэр» зыфиIорэр.

МКъТУ-м икIэлэегъаджэхэмрэ истудентхэмрэ, джащ фэдэу университетым и «Точка кипение» игъусэгъухэм зэхагъэуцуагъэхэр къагъэлъэгъуагъэх. Проектнэ сессиер зэрищагъ МКъТУ-м и «Точка кипение» ипрограммнэ пащэу Светлана Новиковам. ШIуфэс псалъэкIэ форумым хэлажьэрэмэ закъыфигъэзагъ стратегическэ гукъэкIхэм я Агентствэ игенеральнэ пащэ игуадзэу, Лъэпкъ технологическэ гукъэкIхэм я Платформэ игъэцэкIэкIо пащэу Андрей Силингым.

ПроектиплIыр пчэгум къихьагъ, ахэмэ социальнэ сферэр, цифровизациер, мэкъу-мэщыр ыкIи экологическэ технологиехэр зэлъаубытыгъэх:

I. Ирина Дербеневар, АНО «Важные вещи» зыфиIорэм ипащ, шIушIэ IэпыIэгъур гузэжъогъу чIыпIэ ифэгъэ цIыфхэм ягъэкIыгъэным игупчэ ипроект ащ къыгъэлъэгъуагъ. IэпыIэгъу зищыкIагъэхэм щыгъынхэр ятыгъэнхэм, социальнэ чIыпIэ къин ифагъэмэ уадеIэныр гукъэкIым къыделъытэх.

2. Александр Яковлев, МКъТУ-м цифровизациемкIэ и ГъэIорышIапIэ итехническэ отдел испециалист шъхьаI, экспертхэр нэIуасэ фишIыгъэх проетэу «МГС «Заря»: автономный мониторинг контейнерных площадок с компьютерным зрением» зыфиIорэм. Контейнернэ площадкэмэ язытет зыуплъэкIурэ компьютернэ нэхэр гъэфедэгъэнхэм гукъэкIыр фэгъэхьыгъ.

3. Андрей Собкалов, гъомлэпхъэ технологиехэм ыкIи шхыныгъохэм ягъэхьазырынкIэ кафедрэм икIэлэегъадж, симбиотическэ биоэкономикэм ыкIи чIыопсым фэдэхэр, е регенеративнэ, мэкъу-мэщ лъэныкъохэм кластернэ хэхъоныгъэхэр ягъэшIыгъэнымкIэ ыкIи автономнэу гъэпсыгъэнхэм яконцепцие къыгъэлъэгъуагъ.

4. Дмитрий Бебко, техническэ шIэныгъэхэмкIэ кандидат, МКъТУ-м икъутамэу поселкэу Яблоновскэм щыIэм чIыдагъэ Iофым ыкIи чIыгу гъэпсыным якафедрэ идоцент, чIыдагъэр ыкIи чIыдагъэ продуктыр инновационнэ шIыкIэхэмкIэ зэраукъэбзыхэрэр, ащ пае озоныр зэрагъэфедэрэр къыгъэлъэгъуагъ, лъэтегъэуцо фишIыгъ.

Лъэныкъо зэфэшъхьафыбэхэр къэзытырэ научнэ гукъэкIхэр ыкIи общественнэ проектхэр яIэубытыпIэхэу практическэ шIыкIэхэр къызфагъотыгъэхэр бэ дэдэ хъугъэх — занкIэ социальнэ IэпыIэгъум къыщыублагъэу цифрэ шIыкIэхэм ыкIи экологием епхыгъэ технологиехэм анэсыжьэу.

ЗэхэгущыIэжьхэм къахэлэжьагъэх Адыгэ Республикэм иминистерствэхэу экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ, гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ, мэкъу-мэщымкIэ щыIэхэм ялIыкIохэр, джащ фэдэу шъолъыр организациехэу гражданскэ гукъэкIхэм адэлажьэхэрэр.

Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым и «Точка кипение» къызызэIуахыгъэм къыщыублагъэу стратегическэ гукъэкIхэм я Агентствэ иинфраструктурнэ гупчэу Урысые форумэу «ОхътакIэм къыздихьыгъэ гукъэкI лъэшхэр» зыфиIорэмкIэ хъугъэ. Ащ ипшъэрылъыр — гукъэкIыбэ зиIэ цIыфхэу Адыгэ Республикэм щыпсэухэрэр къыхэгъэщыгъэнхэр ыкIи ягукъэкIхэм хэхъоныгъэхэр афэшIыгъэнхэр ары.

«Космосыр къызэIутхызэ»: орбитэм щыIэ щыIэныгъэм кIэлэеджакIохэр нэIуасэ фэхъугъэх

МэфэкI программэм илъэныкъохэм зэу ащыщыгъ Iофтхьабзэхэу Урысые марафонэу «Открывая космос» зыфиIорэм епхыгъагъэхэр, ар гъэсэныгъэ программэу «Таланты для космоса» зыцIэм къыдыхэлъытэгъагъ. Программэр цIыфыр апэ дэдэ космосым зыщыбыбыгъэр илъэс 65-рэ зэрэхъугъэм фэгъэхьыгъагъ, гъэсэныгъэ, научнэ-популярнэ ыкIи технологическэ Iофтхьабзэхэр зэрипхыгъэх, ахэр зэкIэ космическэ отраслыр ныбжьыкIэмэ зэрашIогъэшIэгъоным къыпкъырыкIыгъэх.

Федеральнэ операторэу программэм иIэхэр: технологическэ кружковэ движением и Ассоциацие (Кружковое движение НТИ) Урысые Федерацием апшъэрэ гъэсэныгъэмрэ наукэмрэкIэ и Министерствэ ягъусэу ыкIи Госкорпорациеу«Роскосмос», Фондэу НТИ ыкIи «Точка кипениемэ» яхъытыу яIэпыIэгъухэу.

МКъТУ-м и «Точка кипение» марафоным хэлэжьагъ ыкIи кIэлэеджакIохэр, университетым истудентхэр, икIэлэегъаджэхэр ащ къыригъэблэгъагъэх, апэрэ хьакIэу иIагъэхэр мыекъопэ еджапIэхэу №7-м икIэлэеджакIохэу я 7-рэ классхэм арысхэр ары. КIэлакIэмэ апае интерактивнэ квиз агъэхьазырыгъ, ар космонавтхэмрэ астронавтхэмрэ Дунэе космическэ станцием щыIакIэу щыряIэм фэгъэхьыгъагъ. Квизыр заращагъ МКъТУ-м и «Точка кипение» ипрограммнэ пащэу Светлана Новиковам, информационнэ щынэгъончъэнымкIэ ыкIи прикладной информатикэмкIэ кафедрэм икIэлэегъаджэу Иныхъу Джанетэ ыкIи «Точка кипением» иадминистраторэу, технологическэ факультетым истуденткэу Екатерина Французовам.

Марафонэу «Космосыр къызэIутхызэ» зыфиIорэр чъэпыогъум ыкIи шэкIогъум лъагъэкIотэщт. Ащ хэтыщтых лекциехэр, интеллектуальнэ джэгукIэхэр, практическэ десэхэр ыкIи мастер-классхэр, ахэр космическэ технологиехэм, инженернэ пшъэрылъхэм ыкIи космосыр зэгъэшIэгъэным афэгъэхьыгъэщтых.

Научнэ кинор, творческэ гупшысэр ыкIи интеллектуальнэ зэнэкъокъухэр

Юбилейнэ программэр проектнэ лъэтегъэуцохэмкIэ ыкIи космическэ квизхэмкIэ рагъэкъугъэп. Форумэу «МКъТУ-м и Точка кипение: неущырэр къызэIутхызэ» зыфиIорэм къыдыхэлъытагъэу тренингэу «Галерея смыслов» зыфиIорэр щыIагъ, научнэ-популярнэ фильмэмэ яплъыгъэх, атегущыIэжьыгъэх, джащ фэдэу МКъТУ-м зэдэгупшысэгъухэм я Клубэу иIэм иIофтхьабзэхэр зэхащагъэх.

Тренингэу «Галерея смыслов» зыфиIорэр нэмыкIхэм афэмыдэ гупшысэхэр зиIэхэм хэхъоныгъэ ягъэшIыгъэным, гукъэкIхэм Iоф адэшIэгъэнымкIэ екIолIакIэхэр къэгъотыгъэнхэм яхьылIэгъагъ. Кинопрограммэм хьакIэхэр научнэ ушэтыныкIэхэм ыкIи непэрэ уахътэм диштэрэ технологиехэм нэIуасэ афишIыгъэх.

Хъугъэ-шIэгъэ шъхьафэу къахэщыгъ турнирэу майндфитнесымкIэ зэхащагъэр, ар МКъТУ-м зэдэгупшысэгъухэм я Клубэу иIэм иIофшIэн къыдыхэлъытэгъагъ. Интеллектуальнэ ушэтынхэр афэгъэзэгъагъэх нэIэ тегъэтыгъэным, шIэжьым, логикэм ыкIи гупшысэ лантIэм.

МКъТУ-м и «Точка кипение»: пшъэрылъыкIэхэр ыкIи гугъапIэхэр

Илъэситфым къыкIоцI МКъТУ-м и «Точка кипение» командэ лъэш иIэ хъугъэ, ащ игъусэу университетым игукъэкIхэр гъэсэныгъэ хъоум шъхьадэкIыгъэх, шъолъыр ыкIи федеральнэ лъэгапIэхэм ащызэхафых, ащытегущыIэх, джащ фэдэу технологическэ ыкIи социальнэ зэхъокIыныгъэхэм яагент шъыпкъэхэу мэхъух.

А IофшIэным мэхьанэшхо щыряI стратегическэ гукъэкIхэм я Агентствэрэ (АСИ) Лъэпкъ технологическэ гукъэкIхэм я Платформэрэ НТИ, джащ фэдэу зэдэлэжьэныгъэу хабзэ органхэм, бизнесым ыкIи мыкоммерческэ организациехэм адыряIэхэм. Ащ фэдэ зэдэлэжьэныгъэм ишIуагъэкIэ университетым инаучнэ амалхэр шъолъырым ипрактическэ пшъэрылъхэм ягъэцэкIэн хэлажьэх, гукъэкIышхохэр зиIэ автормэ адырагъаштэ, адеIэх, технологическэ предпринимательствэм хагъэхъонымкIэ афэшIэщтыр ашIэ.