Адыгэ ИлъэсыкIэм чIыпIэ гъэнэфагъэ республикэм щеубыты, блэкIыгъэ лIэшIэгъухэмрэ непэрэ мафэмрэ зэрепхых, хабзэхэр къеухъумэх, лъэпкъым икультурэ къырегъэлъэгъукIы. Мы мэфэкIым шIэжь псаур къыхэщы, ар хабзэмэ шъхьэкIэфагъэу афашIырэмкIэ зэхэошIэ.

Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым а темэр зичэзыу шъолъыр научнэ-практическэ конференциеу «Хабзэр, лIэшIэгъухэм къахэкIыгъэ Адыгэ ИлъэсыкIэр» зыфиIорэм къыщаIэтыгъ. Университетскэ площадкэм адыгэмэ якультурэ, яшэн-хабзэхэр зэзыгъашIэхэрэр, дэлажьэхэрэр, научнэ ыкIи гъэсэныгъэ Iофыгъомэ апылъхэр щызэрэугъоигъэх.

ШIуфэс псалъэкIэ къэзэрэугъоигъэхэм закъыфагъэзагъ научнэ IофшIэнымкIэ ыкIи инновационэ хэхъоныгъэмкIэ проректорэу Татьяна Овсянниковамрэ мэкъу-мэщ технологиехэм яфакультет идеканэу Шъхьапэцэ Аслъанрэ. Ахэмэ мэфэкIым лъэпкъ мэхьанэу иIэр къыхагъэщыгъ. Iофтхьабзэр зезыщагъэхэр мэкъу-мэщ продукцием икъыдэгъэкIын технологиехэм якафедрэ ипащэу Мамсыр Нурбыйрэ доцентэу Мария Галичевамрэ.

Конференцием темэ шъхьаIэу къыщаIэтыгъэмэ ащыщыгъэх хабзэ хъугъэ чIыгу лэжьыныр, ИлъэсыкIэм ихэгъэунэфыкIын епхыгъэ Iофыгъохэр. Тарихъ шIэныгъэхэмкIэ кандидатэу, тарихъымрэ фитыныгъэмрэ якафедрэ идоцентэу Цунтыжъ Риммэ идоклад шъхьэу иIагъэр: «Адыгэ ИлъэсыкIэм ихэгъэунэфыкIын къэзытырэ шэн-хабзэхэр». Джырэ нэс опытэу зэрагъэуIугъэм игъэфедэн, къычIанагъэм икъегъэгъэзэжьын, лъэпкъ шхыныгъохэм ямэхьанэ ар афэгъхьыгъагъ.

ЗэдэгущыIэгъур докладым шъхьадэкIыгъ, упчIэ-джэуап къодыеу щытыгъэп, ягупшысэхэмкIэ щызэхъожьыгъэх. Мастер-классым хэлэжьагъэмэ къафаIотагъ пхъэшъхьэ-мышъхьэ чъыгхэм къутэмакIэхэр зэращыдагъэчъыщтыгъэхэр, шэф остыгъэмэ яшIыкIэ, дышъэ идэным, тхыпхъэхэм яхэдыкIын зыфэдэхэр, тамыгъэхэр зэрэхахыхэрэр зэрагъэшIагъэх.

Конференцием къыдыхэлъытагъэу адыгэ шэн-хабзэмэ ыкIи культурэу лъэпкъым иIэм афэгъэхьыгъэ зэнэкъокъу зэхащагъ. ТекIоныгъэ къыдэзыхыгъэхэр шIухьафтынхэмкIэ ыкIи щытхъу тхылъхэмкIэ къыхагъэщыгъэх.

Гастрономическэ Iахьым Iофтхьабзэр къыгъэбаигъ, мыщ къыщагъэлъэгъуагъэх: адыгэ шъоур, гъэщ ыкIи лы продукциер, ижъырэм зэрашIыщтыгъэ шапхъэмкIэ щэламэхэр агъэжъагъэх —ахэмкIэ культурэр нахь гурыIогъошIу мэхъу. Ащ фэшъхьафэу, тематическэ къэгъэлъэгъоным Iоф ышIагъ, ар адыгэмэ ямэкъу-мэщ хъызмэт фэгъэхьыгъагъ.

КIэухыр пстэумэ анахь шIагъоу хъугъэ: хьамщутIэ чъыгыр агъэкIэрэкIагъ, къуаехэр шэф остыгъэхэр пашIагъэх, ащ къегъэлъагъо лъэхъаныкIэр зэрэрагъэжьагъэр ыкIи гъот зэрэщыIэр.

МКъТУ-м хэхьэрэ Политехническэ колледжым хьалыжъом игъэжъэнкIэ мастер-класс щыкIуагъ, а Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх Адыгэ Республикэм и Лъэпкъ Банк иIофышIэхэр.