«Бизнесыр ихъухьэгъэныр» зыфиIорэ лъэныкъомкIэ курсовой проектхэм язэIухыгъэ къэухъумэн
Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым экономикэмрэ гъэIорышIэнымрэкIэ яфакультет «Бизнесыр ихъухьэгъэныр» зыфиIорэ лъэныкъомкIэ курсовой проектхэм язэIухыгъэ къэухъумэн Iофтхьабзэр щыкIуагъ. Студентмэ яинновационнэ гукъэкIхэм ыкIи профессиональнэ экспертнэ сообществэм гущыIэгъу дэшIыгъэнымкIэ зэхахьэр площадкэ шIагъо хъугъэ.
Iофтхьабзэр зигукъэкIыгъэр ыкIи зэхэзыщагъэр экономикэ шIэныгъэхэмкIэ докторэу, финансхэм ыкIи кредитхэм якафедрэ ипрофессорэу Iэшъынэ Марин ары.
Экспертхэу къэухъумэным къырагъэблэгъагъэх АНО «Адыгэ Республикэм предпринимательствэм IэпыIэгъу етыгъэнымкIэ гупчэу» «Сибизнесым» ипащэ игуадзэу Хьамыкъо Инвер ыкIи къалэу Мыекъуапэ иадминистрацие культурэмкIэ и ГъэIорышIапIэ изэхэщэкIо‑методическэ отдел ипащэу Кристина Шухарт. Факультетым иIофшIакIомэ ащыщхэу Iофтхьабзэм хэлэжьагъэхэр: экономикэмрэ гъэIорышIэнымрэкIэ факультетым идекан игуадзэу, экономикэ шIэныгъэхэмкIэ кандидатэу, доцентэу Хьамырзэ Саид; конституционнэ гъэпсынымкIэ, къэралыгъо ыкIи муниципальнэ гъэIорышIэнымкIэ кафедрэм ипащэу, философскэ шIэныгъэмкIэ кандидатэу, доцентэу, программэу «Къулыкъу ахьызэ егъэджэгъэнхэр» зыфиIорэм ипроектнэ офис ипащэу Болэкъо Мариэттэ; филологическэ шIэныгъэхэмкIэ кандидатэу, конституционнэ гъэпсынымкIэ, къэралыгъо ыкIи муниципальнэ гъэIорышIэнымкIэ кафедрэм идоцентэу, программэу «Къулыкъу ахьызэ егъэджэгъэнхэр» зыфиIорэм ипроектнэ офис иIофышIэу КIыржьын Светлан.
Лъэныкъоу «ЭкономикэмкIэ» я 2-рэ курсым щеджэрэ студентмэ курсовой проектхэу къаухъумагъэхэр:
I. Иныхъу Изабелла — «Патент‑маркет»
Проектыр онлайн‑платформэу патентхэм ящэн-щэфыжьын ыкIи интеллектуальнэ унэе объектхэм афытегъэпсыхьагъ. Пшъэрылъыр — технологиехэр, къаугупшысыгъэхэр, инновационнэ шIыкIэхэр зыщэфыхэрэмрэ апэрэу зиягъэхэмрэ зэдэгъэлэжьэгъэнхэмкIэ Iэрыфэгъу шIыкIэ къэгъотыгъэныр ары. Проектым ипшъэрылъхэр: инновациехэм якоммерциализацие гъэпсынкIэгъэныр; интеллектуальнэ активхэр алъыIэсынхэмкIэ амал ятыгъэныр; технологическэ лъэныкъуакIэхэм хэхъоныгъэхэр ягъэшIыгъэнхэр.
2. Къушъхьэ Динара — «Адыгеир ощ пае къызэIух»
Интерактивнэ онлайн‑платформэу Адыгеим икультурнэ гушъхьэ баиныгъэ, итарихъ, ишэн-хабзэхэм, ичIыопс нэIуасэ афэшIыгъэнхэм афэгъэхьыгъэр. Проектыр афытегъэпсыхьагъ шъолъырыр нахь ягъэшIэгъэным, культурэ зэфэшъхьафхэр щызэдэгъэлэжьэгъэнхэм, Адыгеим еплъыкIэшIу фэшIыным къыфащэнхэм, адыгэмэ якультурэ бэмэ ашIогъэшIэгъонэу шIыгъэным дэлэжьэгъэныр.
3. Алина Борзуновар — «Цифрэ искусствэу DigitalArt» зыфиIорэм ионлайн-платформ»
Цифрэ художественнэ IофшIагъэхэу иллюстраторхэм ыкIи искусствэр зикIасэхэм афытегъэпсыхьагъэхэм ящэн-щэфын фэгъэхьыгъэ платформэр. Проектым хахьэх: IофшIагъэхэр къизыIотыкIырэ портфолиом исистемэ; ащэрэмэ комиссиеу къакIакIохэрэр; сурэтышIэм занкIэу къыщыпщэфыщтымкIэ уезэгъыныр; автормэ ярейтингхэр ыкIи уасэу къафашIыхэрэр. Пшъэрылъыр — цифрэ искусствэм иэкосистемэ хэхъоныгъэ егъэшIыгъэныр, автормэ ятворческэ IофшIагъэ шIуагъэ къафихьэу гъэпсыгъэныр, щэфакIомэ — произведение шIагъохэр ягъэгъотыгъэныр, щынэгъончъагъэмрэ шъхьэихыгъэ транзакциехэмрэ афэухъумэгъэнхэр.
4. Екатерина Пинчук — «Интернет‑платформэу „Travel Адыгея“»
Интерактивнэ веб‑ресурсэу Адыгэ Республикэм итуристическэ амалхэм адиштэрэр. Пшъэрылъыр — чIыопсым идэхагъэ къафаIуатэзэ, Адыгеим икультурнэ‑тарихъ кIэныр арагъашIэзэ, зыгъэпсэфыпIэ чIыпIэхэр апагъохыхэзэ туристхэр нахьыбэу шъолъырым къещэлIэгъэнхэр ары. Iофыгъо шъхьаIэхэу агъэцакIэхэрэр:
· туристическэ гъогухэм апае къэбарыр гъэпсыгъэныр (лъэс кIоным, псым щесынхэм, къушъхьэм дэкIоенхэм, чIыопс объектхэр зэрагъэлъэгъунхэр);
· псэупIэхэр ыкIи экскурсиехэр сайтхэмкIэ къэгъотыгъэнхэм ясистемэ игъэпсын;
· шъолъыр брендхэр лъыгъэкIотэгъэнхэмкIэ социальнэ хъытыухэр гъэфедэгъэнхэр;
· виртуальнэ турхэр ыкIи фотогалереехэр зэхэщэгъэнхэр.
Экспертмэ ублэпIэ проектхэм яухьазырыныгъэ осэшхо къафашIыгъ, авторхэм адэIэпыIэнхэмкIэ зэрэхьазырхэр къаIуагъэх, джащ фэдэу предложениехэр къафахьыгъэх, агу римыхьыгъэ чIыпIэхэри къаIотагъэх. АнаIэ зытырадзэгъэ проектхэр: Къушъхьэ Динарэ («Адыгеир ощ пае къызэIух») ыкIи Алина Борзуновар («Цифрэ искусствэу DigitalArt зыфиIорэм ионлайн-платформ»). Федеральнэ гъэсэныгъэ программэу «Къулыкъу ахьызэ егъэджэгъэнхэр» зыфиIорэм къыдыхэлъытагъэхэу ахэр зэхагъэуцуагъэх ыкIи социальнэ гукъэкIхэм ягъэцэкIэн афытегъэпсыхьагъэх. Проектмэ экономическэ, технологическэ ыкIи социокультурнэ лъэныкъохэр зэрапхых. Шъолъырым ыпашъэхьэкIэ щыт пшъэрылъмэ ягъэцэкIэн икъу фэдизэу къазэрэгурыIорэр студентмэ къагъэлъэгъуагъ, ар пшъэрылъэу программэу «Къулыкъу ахьызэ егъэджэгъэнхэр» зыфиIорэм къыгъэуцурэмэ адештэ. Зэфэхьысыжьэу къэухъумэным фашIыгъэм елъытыгъэу проектитIури: («Адыгеир ощ пае къызэIух» ыкIи «Цифрэ искусствэу DigitalArt зыфиIорэм ионлайн-платформэ») Урысые студенческэ зэнэкъокъухэу социальнэ проектхэмкIэ зэхащэщтэу «Инносоциум» зыцIэм хэлэжьэщтых.
Студентмэ IэпэIэсэныгъэшхо зэрахэлъ закъор арэп Iофтхьабзэм къыгъэлъэгъуагъэр, шъолъырым хэхъоныгъэ щышIыгъэнымкIэ псынкIэу шIыкIэ къагъотыным зэрэфэхьазырхэри ары.