Вице-премьерэу Дмитрий Чернышенкэм тхьаматагъор зыщызэрихьэгъэ зэхэсыгъоу целевой фондхэм хэхъоныгъэ ягъэшIыгъэнхэм ыкIи нэмыкI шIушIэ IофхэмкIэ гъэсэныгъэ ыкIи научнэ организациехэм IэпыIэгъу ягъэгъотыгъэным афэгъэхьыгъэр кIуагъэ.

Ащ хэлэжьагъэх наукэмрэ апшъэрэ гъэсэныгъэмрэкIэ УФ-м и Министрэ игуадзэу РФ Андрей Омельчук, гъэсэныгъэмкIэ УФ-м и Министрэ игуадзэу Ольга Колударовар, нэфэшъхьаф министерствэхэм ыкIи ведомствэхэм, научнэ организациехэм ялIыкIохэр, апшъэрэ еджапIэхэм яректорхэр (МФТИ, НИУ ВШЭ, РЭУ им. Г.В. Плеханова ыкIи нэмыкIхэр.)

Стратсессиеу Правительствэм итхьаматэу Михаил Мишустиным ригъэкIокIыгъэм елъытыгъэу наукэмрэ апшъэрэ гъэсэныгъэмрэкIэ УФ-м и Министрэ рабочэ купи 7 зэхащэгъагъ, ахэмэ предложениехэр къахьынхэу щытыгъэх апшъэрэ еджапIэхэм ыкIи ахэмэ къычIатIупщыхэрэмэ IэпыIэгъу зэрафэхъущтхэмкIэ, фондхэр зэрагъэпсэолъэщтхэмкIэ, отраслым игумэкIыгъохэр зэрэдагъэзыжьыщтхэмкIэ.

Зэхэсыгъом ахэмэ мэзищым къыкIоцI Iофэу ашIагъэм изэфэхьысыжьхэр къыщатыгъэх. Купмэ мыщ фэдэ предложениехэр къахьыгъэх: апшъэрэ едэпIэ 20-мэ, целевой фондышхо зиIэхэм, къычIатIупщыгъэ нэбгыришъэр упчIэжьэгъу ашIыгъэх; фондхэм язытет гъэнэфэгъэнымкIэ предложениехэр агъэунэфыгъэх, уасэ афэшIыгъэнымкIэ зэфэхьысыжьхэр щыIэх; хэбзэгъэуцугъэу щыIэр анализ ашIыгъ.

– Президентэу Владимир Путиным гъэсэныгъэ организациехэмрэ ахэмэ къычIатIупщыгъэхэмрэ IэпыIэгъу тафэхъунымкIэ предложениехр къэтхьынхэу унашъо къытфишIыгъ, джащ фэдэу целевой фондхэр тэрэзэу гъэпсэолъэгъэнхэмкIэ, ащ имеханизмэхэр гъэпсэолъэгъэнхэмкIэ тшIэн фаехэр къитIотыкIынхэу. Статистикэм къызэритырэмкIэ, целевой капиталым иятIонэрэ фонд пэпчъ Урысыем гъэсэныгъэ лъэныкъом фегъэлажьэ – ар фондэу щыIэмэ япроцент 40 зэрэхъурэр, процент 36-м къехъурэр апшъэрэ гъэсэныгъэм телъытагъ. Фондхэм ягеографие стратегическэу зегъэушъомбгъугъэн фае, апшъэрэ гъэсэныгъэм имызакъоу, ар еджапIэхэми алъыгъэIэсыгъэу, научнэ организациехэри къыхегъэубытагъэхэу,– къыIопщыгъ Дмитрий Чернышенкэм.

Илъэс 18-м къыкIоцI тихэгъэгу целевой капиталым ифонд 400-м ехъу щызэхащагъ, сомэ млрд 155,5-рэ ащ къыхеубытэ. 2024-рэ илъэсым фондмэ мылъкоу ахалъхьагъэр проценти 8,6-кIэ нахьыбэ хъугъэ. Ащ къегъэлъагъо социальнэ мэхьанэ зиIэ проектхэу нахьыбэрэ лэжьэщтхэм япчъагъи зэрэхахъорэр.

Вице-премьерым къыхигъэщыгъ, Правительствэм итхьаматэу Михаил Мишустиным унашъо къызэритыгъэр джыри предложениехэр къахьынхэу целевой фондхэм хэхъоныгъэ ашIынымкIэ IэпыIэгъу тедзэхэр афашIынхэу. А унашъом елъытыгъэу апшъэрэ гъэсэныгъэмрэкIэ УФ-м и Министрэ зэхигъэуцуагъ целевой фондхэм хэхъоныгъэ ягъэшIыгъэным и Концепциеу 2025-2035-рэ илъэсхэм ателъытагъэм, методическэ рекомендациехэри ащ игъусэхэу.

– Непэ апшъэрэ гъэсэныгъэмрэкIэ УФ-м и Министрэ адрэ ведомствэхэр игъусэхэу дэлажьэ фондхэр зыпкъитынхэм, хахъохэр ашIынхэм, анаIэ къатырадзэным. ТэркIэ мэхьанэшхо иI а Iофыгъом Урысыем зэрэщыпылъхэр ыкIи зызэрэщиушъомбгъурэм. А IофшIэным лъапсэ фэхъугъэх ушэтын IофшIэгъэшхохэр, экспертишъэ пчъагъэхэр хэлэжьагъэх. Унашъохэр дгъэхьазырхэ зыхъурэм тэ тынаIэ тетэгъэты цыхьэ типроектхэм къафашIынхэм, административнэ пэрыохъухэр дэдгъэзыжьынхэм, хэбзэIахь фэгъэкIотэнхэр къыдэтлъытэнхэм, целевой капиталхэр ядгъэшIэнхэм. Ащ фэдэ лъэубэкъумэ тифинансовэ лъэныкъо фондхэмкIэ агъэпытэ, IофшIэныр лъагъэкIуатэ, – къыхигъэщыгъ наукэмрэ апшъэрэ гъэсэныгъэмрэкIэ УФ-м и Министрэ игуадзэу РФ Андрей Омельчук.

Рабочэ купэу «Просвещение и продвижение» зыфиIорэм упчIэжьэгъу ышIыгъэх УФ-м апшъэрэ еджапIэхэр дэгъу дэдэкIэ къыщызыухыгъэхэр, фондхэм яIофшIэн хэлэжьагъэхэр. Ащ къыгъэлъэгъуагъ къычIатIупщыгъэмэ япроцент 71-мэ концепциеу эндаумент-фондмэ якъэбар зэрэщыгъуазэхэр, зэупчIыгъэмэ азыныкъорэмэ – процент 45-мэ – целевой капиталым пае мыбэми, ахъщэ къыфатIупщынэу, фондым хагъэхъонэу фэхьазырых.

Г.В. Плехановым ыцIэ зыхьырэ РЭУ-м иректорэу Иван Лобановым ынаIэ тыридзагъ хэушъхьафыкIыгъэ гъэсэныгъэ программэхэу фондмэ афытегъэпсыхьагъэмэ ащылэжьэщт кадрэмэ яIэпэIэсэныгъэ хэгъэхъогъэнымкIэ нэбгырэ пчъагъэр зэрэфаем: 2025-рэ илъэсымкIэ нэбгырэ мин къедэIунхэу хьазырых, ахэр фонд 400-м ехъумэ япхыгъэх, джащ фэдэу IофышIэ нэбгырэ минхэм курсхэр акIушъущтых.

МФТИ-м иректорэу Дмитрий Ливановым къыхигъэщыгъ дунэе практикхэр зэфэхьысыжь пшIыхэмэ лъэныкъуищ къызэрэдалъытэрэр – емыгъэзыгъэу гъэIорышIэгъэныр, университетхэр къыхэгъэлэжьэгъэнхэр ыкIи фонд цIыкIухэр къыхэхьанхэмкIэ пэрыохъу щымыIэныр.

– Урысыем апэрэу ары игъэкIотыгъэу щагъэцэкIагъэр. Джащ пае тэ типшъэрылъыр – амалышIухэр дгъэпсынхэр ары: административнэ ыкIи финансовэ пэрыохъухэр дэгъэзыжьыгъэнхэр эндаумент цIыкIухэм апае, университетхэм амал ятыгъэныр егъэжьапIэм фондхэм адэIэпыIэнхэу, ягукъэкIхэр агъэцэкIэнхэмкIэ уяшIушIэныр. Тэ тицыхьэ телъ, бэдзэрыр дгъэпсынкIэным пае къэралыгъо IэпыIэгъумкIэ хэушъхьафыкIыгъэ программэр гъэпсыгъэныр нахь тэрэз. Ащ непэрэ инфраструктурэр ыгъэнэфэщт целевой капиталхэр ушъэгъэнхэмкIэ, инвестициехэр гъэсэныгъэмрэ наукэмрэ ахэлъхьэгъэнымкIэ, – къыIуагъ Дмитрий Ливановым.

УФ-м и Правительствэ ФинансхэмкIэ иуниверситет иректорэу Станислав Прокофьевым хэбзэIахь ыкIи мыхэбзэIахь Iофыгъохэу целевой капиталыр фондхэм къафэзышIыхэрэм къатегущыIагъ.

– Ахэмэ ащыщых рабочэ купхэм зэралъытэрэмкIэ, текIоныгъэ цIыкIухэм мэхьанэ яI административнэ процедурэхэр гъэпсынкIэгъэнхэмкIэ администрированиемкIэ фондхэм шIыкIэхэр къафэгъотыгъэнхэм афэшI, модельнэ документхэр гъэпсыгъэ хъущтых, ахэмэ яшIуагъэкIэ фонд цIыкIумэ IофшIэныр рагъэжьэшъущт, – къыIуагъ ащ.

Мэфэ благъэхэм ашIэщтым урыгущыIэмэ, Станислав Прокофьевым ынаIэ тыридзагъ хэбзэгъэуцугъэм игъэкIэжьын зэрэфежьэнхэ, инвестирование Iофхэр нэрылъэгъоу шIыгъэнхэ зэрэфаем.